سوره 39: فوج فوج (الزمر)
به نام خدا، بخشندهترين، مهربانترين
[39:1] اين تنزيل كتابی آسمانی است از طرف خدا، بزرگوارترين، حكيم.
[39:2] ما اين كتاب آسمانی را بر تو به حقيقت پايين فرستاديم؛ بايد خدا را پرستش كنی، دين خود را به تنها او اختصاص بدهی.
بُتها بعنوان واسطه: افسانهای متداول
[39:3] مطلقاً، دين بايد به تنها خدا اختصاص داده شود. كسانی كه معبودانی را در كنار او قرار میدهند، گويند، "ما آنها را چون بُت پرستش میكنيم فقط بخاطر اينكه ما را به خدا نزديكتر كنند؛ زيرا آنها در موقعيت بهتری هستند!" خدا درباره اختلافاتشان قضاوت خواهد كرد. خدا چنين دروغگويان كافر را هدايت نمیكند.
[39:4] اگر خدا میخواست پسری داشته باشد، میتوانست هر كسی را كه بخواهد از ميان مخلوقاتش انتخاب كند. ستايش او را؛ او خدا است، آن يكتا، بالاترين.
شكل كره زمين*
[39:5] او آسمانها و زمين را به حق خلق كرد. او شب را به روز میغلتاند، و روز را به شب میغلتاند. او خورشيد و ماه را قرار داد، تا هر كدام برای زمانی محدود گردش كنند. مطلقاً، او بزرگوار است، عفو كننده.
[39:6] او شما را از يك تن خلق كرد، سپس از او زوج او را خلق كرد. او برای شما هشت نوع چهارپا پايين فرستاد. او شما را در شكم مادرتان خلق میكند، خلقت بعد از خلقت، در سه ماهههای پی در پی تاريك. چنين است خدا پروردگار شما. همه سلطنت از آن او است. خدای ديگری در كنار او نيست. چطور توانستيد منحرف شويد؟
بخاطر خودتان ايمان آوريد
[39:7] اگر ايمان نياوريد، خدا احتياجی به كسی ندارد. اما او دوست ندارد ببيند بندگانش تصميم غلط بگيرند. اگر تصميم بگيريد سپاسگزار شويد، او برای شما خشنود است. هيچ نفسی بار گناهان نفس ديگری را حمل نمیكند. سرانجام، مراجعت شما نزد پروردگارتان است، سپس او شما را از آنچه انجام دادهايد آگاه خواهد كرد. او كاملاً به درونیترين افكار آگاه است.
[39:8] هنگاميكه انسان دچار مصيبتی میشود، پروردگارش را دعا میكند، صادقانه وقف او میشود. اما به مجرد اينكه به او نعمت عطا میكند، او دعای پيشين خود را فراموش میكند، معبودانی درست میكند تا رقيب خدا شوند، و تا ديگران را از راه او منحرف كند. بگو، "از بیاعتقادی خود موقتاً لذت ببريد؛ شما سزاوار آتش جهنم شدهايد.
[39:9] آيا بهتر نيست تا يكی از كسانی باشيد كه در شب به تفكر و نيايش میپردازند، سجده میكنند، و بيدار میمانند، از آخرت آگاه هستند، و بدنبال رحمت پروردگارشان هستند؟ بگو، "آيا كسانی كه میدانند، با كسانی كه نمیدانند برابر هستند؟" فقط صاحبان خرد متوجه خواهند شد.
[39:10] بگو، "ای بندگان من كه ايمان آورديد، شما بايد به هيبت پروردگارتان حرمت نهيد." برای كسانی كه در اين دنيا كارهای پرهيزكارانه كردند، پاداشی خوب. زمين خدا پهناور است، و كسانی كه ثابتقدمانه استقامت میكنند، پاداش سخاوتمندانه خود را نامحدود، دريافت خواهند داشت.
تنها خدا
[39:11] بگو، "به من امر شده است تا خدا را پرستش كنم، دين را مطلقاً به تنها او اختصاص دهم.
[39:12] "و به من امر شده است تا تسليم شدهترين باشم."
[39:13] بگو، "میترسم از مجازات روز بزرگ، اگر از پروردگارم سرپيچی میكردم."
[39:14] بگو، "فقط خدا آن يكتايی است كه من میپرستم، دين خود را مطلقاً به تنها او اختصاص میدهم.
[39:15] "بنابراين، هر چه میخواهيد در كنار او پرستش كنيد." بگو، "بازندگان واقعی كسانی هستند كه نفس خود و خانواده خود را در روز برانگيخته شدن میبازند." مسلماً، اين باخت واقعی است.
[39:16] آنها پارههايی از آتش بالای سرشان و زيرشان خواهند داشت. خدا اينچنين بندگانش را آگاه میسازد: ای بندگان من، شما بايد به هيبت من حرمت نهيد.
[39:17] و اما كسانی كه از پرستش همه معبودان اجتناب كنند، و خود را كاملاً به تنها خدا اختصاص دهند، مستحق خوشبختی شدهاند. به بندگان من خبر خوش بده.
از كلام خدا پيروی كنيد
[39:18] آنها كسانی هستند كه تمام كلمات را بررسی میكنند، سپس از بهترين پيروی میكنند. اينها كسانی هستند كه خدا هدايتشان كرده است؛ اينها صاحبان خرد هستند.
[39:19] در باره كسانی كه مستحق عذاب شدهاند، آيا میتوانی كسانی را كه هماكنون در جهنم هستند، نجات دهی؟
پرهيزكاران
[39:20] و اما كسانی كه به هيبت پروردگارشان حرمت مینهند، قصرها بالای قصرها ساخته شده برايشان خواهند داشت، با نهرهايی جاری. اين وعده خدا است، و خدا هرگز وعده خود را نمیشكند.
[39:21] آيا نمیبينی كه خدا آب را از آسمان پايين میفرستد، سپس آن را در چاههای زير زمين قرار میدهد، سپس با آن گياهان رنگارنگ بوجود میآورد، سپس رشد میكنند تا زرد شوند، سپس او آنها را به كاه تبديل میكند؟ اين بايد يادآوری باشد برای صاحبان خرد.
[39:22] اگر خدا قلب كسی را به تسليم خشنود سازد، او از نوری از طرف پروردگارش پيروی خواهد كرد. بنابراين، وای بر كسانی كه قلبشان بر عليه پيغام خدا سخت شده است؛ آنها بسيار گمراه شدهاند.
بهترين حديث
[39:23] خدا بهترين "حديث" را در اين نازل كرده است؛ كتابی است با ثبات و به هر دو راه اشاره میكند (بهشت و جهنم). پوست كسانی كه به هيبت پروردگارشان حرمت مینهند، از آن منقبض میشود، سپس پوستشان و قلبشان برای پيغام خدا نرم میشود. چنين است هدايت خدا؛ او آن را به هر كس بخواهد (هدايت شود) عطا میكند. و اما كسانی را كه خدا به گمراهی فرستاده، هيچ چيز نمیتواند آنها را هدايت كند.
[39:24] چه چيز بهتر از نجات دادن روی خود است از عذاب سخت در روز قيامت؟ به متجاوزين گفته خواهد شد، "بچشيد نتايج آنچه را كسب كرديد."
[39:25] ديگران قبل از ايشان باور نكردهاند و، درنتيجه، به عذابی كه هرگز انتظار آن را نداشتند، گرفتار شدند.
[39:26] خدا آنها را در زندگی اين دنيا به خواری محكوم كرده است، و عذاب آخرت بسيار بدتر خواهد بود، اگر فقط میدانستند.
قرآن: بدون ابهام
[39:27] ما برای مردم همه گونه مثالی در اين قرآن آوردهايم، تا باشد كه متوجه شوند.
[39:28] قرآنی به عربی، بدون ابهام، تا باشد كه پرهيزكار شوند.
[39:29] خدا مردی را مثال میزند كه با شركايی سروكار دارد كه با هم اختلاف دارند ("حديث") ، در مقايسه با مردی كه فقط با يك منبع ثابت سروكار دارد ("قرآن"). آيا آنها يكسان هستند؟ ستايش خدا را؛ اكثرشان نمیدانند.
حديث: كفری عظيم
[39:30] تو (محمد) مطمئناً خواهی مرد، همانطور كه آنها خواهند مرد.
[39:31] در روز قيامت، نزد پروردگارتان، شما مردم با يكديگر دعوا خواهيد كرد.
[39:32] چه كسی پليدتر از كسی است كه به خدا دروغهايی را نسبت میدهد، در حالی كه به حقيقتی كه بر او آمده است، ايمان نمیآورد؟ آيا جهنم جزای به حق كافران نيست؟
قرآن: حقيقت مطلق
[39:33] و اما كسانی كه حقيقت را ترويج میدهند و به آن ايمان دارند، پرهيزكاران هستند.
[39:34] آنها نزد پروردگارشان هر چه آرزو كنند میگيرند. چنين است پاداش پرهيزكاران.
[39:35] خدا اعمال گناهآلودشان را پاك میكند، و پاداش اعمال خوبشان را سخاوتمندانه میدهد.
سئوالی بسيار مهم
[39:36] آيا خدا برای بندهاش كافی نيست؟ آنها با معبودانی كه در كنار او قرار میدهند تو را میترسانند. هر كس را خدا به گمراهی بفرستد، هيچ چيز نمیتواند او را هدايت كند.
[39:37] و هر كس را خدا هدايت كند، هيچ چيز نمیتواند او را گمراه كند. آيا خدا بزرگوار نيست، انتقامگير؟
آنها به خدا ايمان دارند با وجود اين به جهنم میروند
[39:38] اگر از آنها سئوال كنی، "چه كسی آسمانها و زمين را خلق كرد؟" آنها خواهند گفت، “خدا.” بگو، "پس چرا در كنار خدا معبودانی قرار میدهيد؟ اگر خدا بدبختی برای من بخواهد، آيا آنها میتوانند من را از آن بدبختی رهايی دهند؟ و اگر او نعمتی بر من بخواهد، آيا آنها میتوانند از چنين نعمتی جلوگيری كنند؟" بگو، "خدا برای من كافی است." توكل كنندگان، بايد به او توكل كنند.
[39:39] بگو، "ای مردم من، نهايت سعیتان را بكنيد و من هم نهايت سعی خود را خواهم كرد؛ شما مطمئناً خواهيد فهميد.
[39:40] "(شما خواهيد فهميد) چه كسی سزاوار مجازاتی ننگين شده است، و مستحق عذاب جاودانی."
[39:41] ما كتاب آسمانی را بواسطه تو به حق برای مردم نازل كردهايم. سپس هركس هدايت شود، به نفع خود هدايت شده است، و هركس گمراه شود به ضرر خود گمراه شده است. تو حامی ايشان نيستی.
[39:42] خدا نفسها را هنگاميكه پايان زندگيشان فرا میرسد، میميراند، و همچنين هنگام خوابيدن. بنابراين، او بعضی را در خلال خوابشان پس ميگيرد، در حالی كه ديگران اجازه دارند تا مدتی كه از قبل برايشان تعيين شده است به زندگيشان ادامه دهند. اين بايد درس عبرتی باشد برای مردمی كه تفكر میكنند.
افسانه شفاعت
[39:43] آيا آنها شفاعت كنندگانی ساختهاند تا در ميانشان و خدا واسطه شوند؟ بگو، "اگر قدرت و فهمی نداشته باشند چطور؟"
[39:44] بگو، "همه شفاعتها از آن خدا است." سلطنت آسمانها و زمين از آن او است، سپس به سوی او بازگشت خواهيد كرد.
بهترين معيار*
[39:45] هنگاميكه تنها خدا ذكر شود، قلب كسانی كه به آخرت ايمان ندارند با بيزاری تنگ میشود. اما وقتی ديگران در كنار او ذكر شوند، راضی میشوند.
[39:46] اعلام كن: "خدای ما، آغازكننده آسمانها و زمين، دانای غيب و آشكار، تو تنها كسی هستی كه در ميان بندگانت نسبت به اختلافاتشان قضاوت میكنی."
[39:47] اگر كسانی كه سرپيچی كردند، صاحب همه چيز در زمين بودند، حتی دو برابر آن، حاضر بودند با ميل از آن چشم بپوشند تا از عذاب سخت در روز قيامت رهايی يابند. بواسطه خدا به آنها نشان داده خواهد شد چيزی كه هرگز انتظار آن را نداشتند.
[39:48] اعمال گناهآلودی كه مرتكب شده بودند، به ايشان نشان داده خواهد شد، و همه چيزهايی كه مسخره میكردند، به ايشان باز خواهد گشت تا گرفتارشان كند.
بیثباتی انسان
[39:49] اگر انسان به بدبختی گرفتار شود، به ما دعا میكند، اما بمجرد اينكه ما به او نعمتی عطا كنيم، میگويد، "من اين را با زيركی خود بدست آوردم!" درواقع، اين فقط امتحانی است، اما اكثرشان نمیدانند.
[39:50] كسانی كه قبل از ايشان بودند هم همين را گفتند، و آنچه كسب كردند كوچكترين كمكی به ايشان نكرد.
[39:51] آنها از نتايج كارهای پليد خود رنج میبرند. همانند آن، متجاوزين در ميان نسل حاضر از نتايج كارهای پليد خود رنج خواهند برد؛ آنها نمیتوانند فرار كنند.
[39:52] آيا آنها تشخيص نمیدهند كه خدا است كه روزی هر كسی را انتخاب كند، اضافه میكند، و يا متوقف میسازد؟ اينها درسهای عبرتی است برای مردمی كه ايمان دارند.
رحمت بیانتهای خدا
[39:53] اعلام كن: "ای بندگان من كه از حد تجاوز كردهايد، هرگز از رحمت خدا نااميد نشويد. زيرا خدا همه گناهان را میبخشد. او عفو كننده است، مهربانترين."
[39:54] شما بايد از پروردگارتان اطاعت كنيد و كاملاً تسليم او باشيد، قبل از اينكه عذاب شما را دربرگيرد، آنوقت كمك نتوانيد شد.
[39:55] و از بهترين راهی كه بواسطه پروردگارتان به شما نشان داده شده است پيروی كنيد، قبل از اينكه يك مرتبه هنگاميكه اصلاً انتظار آن را نداريد، عذاب شما را دربرگيرد.
[39:56] تا مبادا نفسی بگويد، "چقدر متأسفم كه دستورات خدا را ناديده گرفتم؛ من مسلماً يكی از تمسخركنندگان بودم."
[39:57] يا بگويد، "اگر خدا من را هدايت كرده بود، اكنون از جمله پرهيزكاران بودم."
[39:58] يا وقتی عذاب را ببيند، بگويد، "اگر مهلت ديگری به من داده شود، پرهيزكارانه عمل خواهم كرد."
[39:59] بله بدرستيكه (به تو به اندازه كافی مهلت داده شد). نشانههای من بر تو آمد، اما تو آن را رد كردی، تكبر كرده و كافر شدی.
[39:60] در روز قيامت صورت كسانی را كه درباره خدا دروغ گفتند، پوشيده از بدبختی خواهی ديد. آيا جهنم جزای به حق متكبران نيست؟
[39:61] و خدا كسانی را كه به پرهيزكاری ادامه دادند، نجات خواهد داد؛ او به آنها پاداش خواهد داد. نه هيچ آزاری به آنها خواهد رسيد، و نه هيچ غمی خواهند داشت.
[39:62] خدا خالق همه چيز است، و كنترل كامل همه چيز را بعهده دارد.
[39:63] همه تصميمات در آسمانها و در زمين از آن او است، و كسانی كه به آيات خدا ايمان ندارند، بازندگان واقعی هستند.
[39:64] بگو، "آيا من را تشويق میكنيد تا غير از خدا را پرستش كنم، ای نادانان؟"
شرك همه اعمال را به هدر ميدهد
[39:65] به تو و به آنهايی كه قبل از تو بودند، وحی شده است كه اگر مرتكب شرك شويد، همه اعمال شما به هدر خواهد رفت. و از بازندگان خواهيد بود.
[39:66] بنابراين، بايد تنها خدا را پرستش كنی و سپاسگزار باشی.
عظمت خدا
[39:67] آنها هرگز عظمت خدا را درك نمیكنند. در روز قيامت تمام زمين در مشت او است. در واقع جهان در دست راست او تا شده. ستايش او را؛ او بسيار بالاتر از اينها است كه شركايی احتياج داشته باشد.
روز قضاوت
[39:68] شيپور دميده ميشود كه در نتيجه آن، همه در آسمانها و زمين بيهوش میشوند، بجز كسانی كه بواسطه خدا رهايی داده خواهند شد. سپس دوباره دميده میشود كه در نتيجه آن، آنها برمیخيزند و نگاه میكنند.
[39:69] سپس زمين با نور پروردگارش روشن خواهد شد. نامه اعمال اعلام خواهد شد، و پيغمبران و شهود جلو آورده خواهند شد. سپس، هر كس عادلانه قضاوت خواهد شد، بدون كوچكترين بیعدالتی.
[39:70] به هر نفسی برای هر چه انجام داده است، پرداخت خواهد شد، زيرا او كاملاً به همه اعمالی كه انجام دادهاند آگاه است.
كافران
[39:71] كسانی كه ايمان نياوردند گروه گروه به جهنم راهنمايی خواهند شد. وقتی به آن برسند، و دروازههای آن باز شود، نگهبانان آنجا خواهند گفت، "آيا از ميان خود رسولانی دريافت نكرديد كه آيات پروردگارتان را برای شما خواندند، و در باره ملاقات چنين روزی به شما هشدار دادند؟" آنها جواب خواهند داد، "بله البته. اما كلمه "عذاب" از قبل بر كافران مهر شده بود."
[39:72] گفته خواهد شد، "داخل دروازههای جهنم شويد جاييكه در آن جاودان بمانيد." چه سرنوشت فلاكتباری برای متكبران.
مؤمنان
[39:73] كسانی كه به هيبت پروردگارشان حرمت مینهند گروه گروه به پرديس راهنمايی خواهند شد. هنگاميكه به آنجا برسند، و دروازههای آن باز شود، نگهبانان آن خواهند گفت، "صلح بر شما؛ شما برنده شدهايد. بنابراين، در اينجا جاودان باشيد."
[39:74] آنها خواهند گفت، "ستايش خدا را كه به وعدهای كه به ما داده بود عمل كرد، و ما را وارث زمين قرار داد تا هرطور بخواهيم از پرديس لذت ببريم." چه پاداش خوبی برای كاركنان!
[39:75] فرشتگان را در اطراف سلطنت شناور خواهی ديد كه پروردگارشان را سپاس و ستايش میكنند. پس از اينكه قضاوت عادلانه برای همه صادر شد، اعلام خواهد شد: "ستايش خدا را، پروردگار جهان."